Een tapijt ziet er lang netjes uit terwijl het van binnen al vol zit. Dat komt doordat vuil in een tapijt naar beneden zakt: los stof blijft bovenin hangen, maar zand, huidschilfers en fijn vuil werken zich tussen de vezels door tot op de rug van het tapijt. Precies daar komt een stofzuiger nauwelijks.

Wat er onderin je tapijt zit

Zand is de vervelendste van het stel. De korrels zijn hard en hoekig, en bij elke stap schuren ze langs de vezels. Dat is de reden dat looppaden in een gang of voor de bank als eerste dof worden: niet omdat het tapijt daar viezer is, maar omdat het daar het meest geschuurd wordt. Daar komt bij wat je niet ziet: huidschilfers, haren van huisdieren en huisstofmijt, dat zich juist in textiel thuis voelt.

Geuren werken hetzelfde. Een geur die terugkomt zodra het warm of vochtig wordt, zit meestal niet in de bovenkant maar in de onderlaag. Alleen de bovenkant schoonmaken haalt zo'n geur even weg, en een week later staat hij er weer.

Wat stofzuigen wel en niet doet

Stofzuigen blijft de basis. Wekelijks stofzuigen haalt het losse vuil weg voordat het naar beneden kan zakken, en dat scheelt slijtage. Alleen trekt een stofzuiger lucht door de bovenste laag. Wat vastzit tussen de vezels of onderin de pool ligt, blijft liggen, en hoe langer dat duurt hoe steviger het zich vastzet.

De meeste middelen uit het schap lossen dat ook niet op. Schuimreinigers maken de bovenkant even schoon, maar laten een laagje achter dat nieuw vuil aantrekt. Het gevolg is dat juist de plek waar je hebt gepoetst na een paar weken sneller vies is dan de rest.

Wat een dieptereiniging anders doet

Bij een professionele reiniging wordt met sproei-extractie gewerkt: een reinigingsoplossing met water gaat de vezel in en wordt in dezelfde beweging weer opgezogen, met het losgemaakte vuil erbij. Vlekken worden vooraf apart behandeld, want koffie, wijn en huisdiervlekken vragen elk iets anders. Bij tapijt met veel zand is de volgorde belangrijk: eerst het droge, schurende vuil eruit en pas daarna water, anders maak je van zand modder.

Hoe snel een tapijt daarna weer droog is, hangt af van de vezel, de dikte en de ventilatie in huis. Ramen open zetten helpt, net als de deur van die kamer dicht houden zodat de rest van het huis niet mee vochtig wordt.

Zelf doen of laten doen

Voor een klein kleed is een huurmachine prima, zolang je hem niet te nat maakt en goed naspoelt. Bij kamerbreed tapijt, trappen en handgeknoopte kleden wordt het risico groter: te veel water, een verkeerd middel of een kleur die niet kleurecht blijkt, en de schade is blijvend. Twijfel je over de vezel, test dan eerst op een hoekje dat niemand ziet.

Wil je het laten doen, dan komen gespecialiseerde bedrijven bij je thuis met hun eigen apparatuur. In de Randstad kun je bijvoorbeeld je tapijt laten reinigen in Den Haag en omgeving, waarbij de vlekbehandeling en de extractie in een afspraak gebeuren.